Viêm tai giữa là bệnh lý thường gặp ở trẻ sơ sinh, đặc biệt trong giai đoạn giao mùa. Bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Bài viết này sẽ cung cấp cho cha mẹ những thông tin cần thiết về dấu hiệu, nguyên nhân, cách phòng tránh và điều trị viêm tai giữa ở trẻ sơ sinh.
Hình ảnh minh họa cấu tạo tai và tình trạng viêm tai giữa
Viêm Tai Giữa ở Trẻ Sơ Sinh là gì?
Viêm tai giữa là tình trạng nhiễm trùng tai giữa, phần nằm sau màng nhĩ. Vòi nhĩ, một ống nhỏ nối tai giữa với mũi họng, có vai trò cân bằng áp suất, bảo vệ tai giữa khỏi vi khuẩn và dẫn lưu dịch. Ở trẻ sơ sinh, vòi nhĩ ngắn và nằm ngang hơn so với người lớn, khiến vi khuẩn dễ dàng xâm nhập và gây viêm nhiễm. Có nhiều dạng viêm tai giữa như viêm tai giữa cấp tính, viêm tai giữa mạn tính, viêm tai giữa có mủ…
Nguyên Nhân Gây Viêm Tai Giữa ở Trẻ Sơ Sinh
- Virus và vi khuẩn: Nguyên nhân chủ yếu gây viêm tai giữa là do virus và vi khuẩn xâm nhập vào tai giữa qua vòi nhĩ.
- Viêm mũi họng: Viêm mũi họng không được điều trị dứt điểm có thể dẫn đến biến chứng viêm tai giữa.
- Sức đề kháng kém: Trẻ sơ sinh có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, dễ bị nhiễm trùng hơn.
- Cấu tạo vòi nhĩ: Vòi nhĩ ngắn và nằm ngang ở trẻ sơ sinh tạo điều kiện cho vi khuẩn dễ dàng xâm nhập vào tai giữa.
- Vệ sinh tai không đúng cách: Vệ sinh tai không sạch sẽ tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển.
- Tư thế bú nằm: Cho trẻ bú nằm có thể làm sữa trào ngược vào vòi nhĩ, gây viêm nhiễm.
Dấu Hiệu Nhận Biết Viêm Tai Giữa ở Trẻ Sơ Sinh
Viêm tai giữa ở trẻ sơ sinh thường khó phát hiện do trẻ chưa thể diễn đạt bằng lời. Cha mẹ cần chú ý đến các dấu hiệu sau:
Sốt
Trẻ bị viêm tai giữa thường sốt cao, có thể lên đến 39-40 độ C.
Đau Tai
Trẻ thường quấy khóc nhiều, khó ngủ, hay lấy tay dụi hoặc kéo tai.
Hình ảnh minh họa bé bị đau tai do viêm tai giữa
Rối Loạn Tiêu Hóa
Trẻ có thể bị nôn trớ, tiêu chảy, biếng ăn do ảnh hưởng của viêm nhiễm.
Chảy Mủ Tai
Khi viêm nhiễm nặng, mủ có thể chảy ra từ tai. Đây là dấu hiệu cho thấy màng nhĩ đã bị thủng.
Khó Ngủ, Quấy Khóc
Trẻ bị viêm tai giữa thường khó ngủ, quấy khóc nhiều hơn bình thường, đặc biệt là khi nằm xuống.
Phòng Ngừa Viêm Tai Giữa ở Trẻ Sơ Sinh
- Hạn chế tiếp xúc với người bệnh: Tránh cho trẻ tiếp xúc với người bị cảm lạnh hoặc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp khác.
- Vệ sinh tai đúng cách: Vệ sinh tai cho trẻ bằng khăn mềm, không dùng tăm bông ngoáy sâu vào tai.
- Cho trẻ bú đúng tư thế: Nên cho trẻ bú ở tư thế ngồi hoặc nằm nghiêng, tránh để sữa trào ngược vào tai.
- Tiêm phòng đầy đủ: Tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin phòng bệnh như phế cầu, cúm…
- Tránh khói thuốc lá: Không hút thuốc lá gần trẻ và tránh cho trẻ tiếp xúc với môi trường có khói thuốc.
Điều Trị Viêm Tai Giữa ở Trẻ Sơ Sinh
Khi nghi ngờ trẻ bị viêm tai giữa, cha mẹ cần đưa trẻ đến bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng để được khám và điều trị. Tùy theo tình trạng bệnh, bác sĩ có thể chỉ định:
- Thuốc giảm đau, hạ sốt: Giúp giảm triệu chứng sốt và đau tai cho trẻ.
- Thuốc kháng sinh: Được sử dụng trong trường hợp viêm tai giữa do vi khuẩn.
- Chọc hút mủ tai: Thực hiện khi có mủ trong tai giữa để dẫn lưu mủ và giảm áp lực trong tai.
- Đặt ống thông khí: Được chỉ định trong trường hợp viêm tai giữa tái phát nhiều lần hoặc có biến chứng.
FAQ – Những Câu Hỏi Thường Gặp Về Viêm Tai Giữa ở Trẻ Sơ Sinh
- Viêm tai giữa có nguy hiểm không? Viêm tai giữa nếu không được điều trị kịp thời có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như: viêm màng não, áp xe não, mất thính lực…
- Khi nào cần đưa trẻ đi khám bác sĩ? Khi trẻ có các dấu hiệu nghi ngờ viêm tai giữa như sốt cao, đau tai, quấy khóc nhiều, chảy mủ tai… cần đưa trẻ đi khám bác sĩ ngay.
- Có thể tự điều trị viêm tai giữa cho trẻ ở nhà được không? Tuyệt đối không tự ý điều trị viêm tai giữa cho trẻ ở nhà. Cần đưa trẻ đến bác sĩ chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị đúng cách.
- Làm thế nào để phân biệt viêm tai giữa với các bệnh khác? Việc chẩn đoán chính xác viêm tai giữa cần dựa vào khám lâm sàng và các xét nghiệm chuyên sâu. Cha mẹ không nên tự ý chẩn đoán và điều trị cho trẻ.
- Viêm tai giữa có thể tái phát không? Viêm tai giữa có thể tái phát, đặc biệt ở những trẻ có sức đề kháng yếu hoặc có tiền sử viêm mũi họng tái phát.
Tài liệu tham khảo: